Soms kun je mensen beter laten zakken
Na de herfstvakantie vallen niet alleen de eerste blaadjes… ook de eerste leerkrachten vallen om en niet alleen vanwege het aantal opduikende virussen. Na de zomervakantie is men met frisse moed begonnen, doch richting de herfstvakantie zorgt aanhoudend gedoe bij sommige mensen voor groeiende stress, vermoeidheid en negativiteit. De een krijgt die klas niet in zijn vingers, bij de ander raakt samenwerking met diens duo op de klippen en bij een volgende zijn het de privéomstandigheden die te veel vragen. Als men dan de herfstvakantie in gaat, groeit het gevoel dat men het zat is en de tegenzin om weer aan de slag te gaan. Hoe moet je omgaan met medewerkers die er zo doorheen zitten? Je zult het antwoord misschien gek vinden: die moet je laten zakken.
We zijn allergisch voor gezeur
Als mensen moe worden van aanhoudende problemen die zich maar niet oplossen, dan worden wij vaak plaatsvervangend moe van hun verhalen erover. De eerste keren kunnen we best nog wel empathisch reageren en iemand een hart onder de riem steken. Maar bij aanhoudende negativiteit wordt het gezeur en daar zijn we allergisch voor. “Daar heb je hem of haar weer”, denk je dan. Dan proberen we het te negeren door er niet meer op te reageren of het contact te mijden. Of we walsen eroverheen met een ‘kom op joh’ achtige reactie. Dat lost niets op. Het versterkt zelfs de redenen om het te herhalen, omdat men zich niet gehoord voelt.
En willen mensen te snel overeind hebben
Daarom leren wij deelnemers in onze programma’s om duidelijk te laten merken dat zij de ander horen door conclusies terug te geven over hoe deze de situatie ervaart. Bijvoorbeeld: “Dus je vindt het een lastige klas.” Erkenning geven is een essentiële eerste stap, want negativiteit en problemen kunnen alleen verdwijnen als ze er mogen zijn. Sterker nog, met aandacht daarvoor kunnen we ook gaan verkennen wat mensen anders willen en wat hun verlangen is. Als we in de training daadwerkelijk gaan oefenen met situaties, valt op dat deelnemers na de eerste stap snel doorgaan naar de positieve kant. De allergie voor negativiteit speelt nog steeds: we willen er niet te lang bij stil staan.
Terwijl ik mensen even laat zakken
Als ik in de training laat zien hoe het anders kan, dan valt cursisten op dat ik lang doorga met het geven van erkenning voor de negativiteit en alles wat mensen dwars zit. Hoewel hun allergische reactie zegt “Nu weten we het wel”, zien ze ook iets gebeuren bij degene die het probleem ervaart. Daar ontstaat bij ieder stapje steeds meer ontspanning. Het mag er echt even helemaal zijn. Daarbij ga ik net zo lang door, tot aan de ander te merken is dat die graag de andere kant wil belichten en het meer wil gaan hebben over de achterliggende verlangens. Daarna gaat het snel de andere kant op. Want die ander wil net zo goed af van het gedoe en heeft behoefte aan perspectief.
Zodat zij zich kunnen afzetten tegen de bodem
Toen ik onlangs wilde uitleggen hoe dat werkt, kreeg ik een heel helpend beeld. Je kunt het vergelijken met iemand die probeert uit alle macht het hoofd boven water te houden terwijl aan een been een touw zit met een zware steen die diegene naar beneden trekt. Dat is de ballast die iemand meezeult. Door mijn reactie geef ik aan: “Ontspan. Neem een flinke teug adem en laat je even helemaal zakken tot de bodem.” Dan komt er ontspanning op het touw en kan de ander het losmaken. Daarna kan die zich afzetten tegen de bodem, waardoor deze met kracht sneller boven komt. Vervolgens moet de ander nog steeds zwemmen en het hoofd boven water houden, alleen is diegene nu lichter en komt tenminste ergens.
Dus als je snel wilt gaan, neem de tijd
De problematiek die rond de herfstvakantie zo’n ballast blijkt, heeft zich meestal al veel eerder aangediend. Met goed bedoelde adviezen hebben we wellicht geprobeerd om in de waan van de dag een reddingsboei te gooien. Een boei waar die ander weinig grip aan had of moeilijk bij kon komen door de ballast. Dus als je er echt voor die ander wilt zijn en hen het gevoel wilt geven dat zij het allemaal aankunnen, neem dan de tijd om samen echt even stil te staan bij wat er allemaal speelt. Laat hen de knoop ontwarren en maak daarna bij hen de energie los om zich af te zetten tegen de situatie. De tijd die je investeert, krijg je vervolgens met rente terug.


Wat een goed en krachtig beeld heb jij beschreven in je blog.
Het werkt zeer verhelderend.
Bedankt!